30.08.2016 - 05.09.2016

Copy and paste this link to your website, so they can see this document directly without any plugins.



Keywords

tüketici, kredileri, için, yılında, göre,, Kazakistan, petrol, 2015, içinde, üzerinde, kredilerinin, bankacılık, Cumhurbaşkanı, ülkenin, Kaspi, olarak, 2014, yılı, yüksek, finansal, faiz, kredi, önemli, Bank’ın, ciddi, alma, daha, belirtilmiştir., edilen, 2016

Transcript

Yazar Daniyar Nurbayev,
Avrasya Araştırma Enstitüsü, Kazakistan
30.08.2016-05.09.2016 • No: 79
KAZAKİSTAN'DA TÜKETİCİ KREDİLERİ
Bireylere yönelik teminatsız kredileri
içeren tüketici kredileri; küreselleşmeye,
tüketim toplumunun genişlemesine ve
finansal aracılığın hızla artmasına bağlı
olarak son on yılda Kazakistan gibi
gelişmekte olan ülkelerde hızla büyüyen
bir bankacılık hizmet alanı olmuştur.
Ayrıca, küresel finansal krizin sonucunda bazı ticari bankalar, krizden ciddi bir
şekilde etkilenen mortgage, ticaret ve
inşaat sektörleri gibi daha önce hızla
büyüyen sektörlerden ziyade, tüketici
kredileri sektörüne odaklanmaya karar
vermişlerdir. Dolayısıyla, son bir kaç yıl
içinde tüketici kredileri sektörü, ülkenin
bankacılık sisteminin büyümesini teşvik
eden faktörlerden biri haline gelmiştir.
Tüketici kredileri sektörünün düşük
risklerle daha yüksek faiz getirisi sağladığı dikkate alındığında, tüketici kredilerinin bankacılık sektöründeki toplam
krediler içindeki payı, 2012 yılı başından
örneğin 2014 yılı ortasına kadar
%12.2’den %21’e çıkmıştır. 2012 yılında
Kazakistan'da ortalama faiz oranı tüketici kredileri için %24, mortgage kredileri
ve inşaat kredileri için %11 ve bankacılık dışı tüzel kişilere yönelik krediler
için %10 olarak belirlenmiştir. Bu nedenle Kaspi Bank, Eurasian Bank, ATF
Bank, Forte Bank, Home Credit Bank ve
Nurbank gibi ikinci kademe bankaların
tüketici kredilerine odaklanmaya başlaması şaşırtıcı değildir. Bu adım, bu
bankaları, özellikle Kaspi Bank’ı, istikrarlı bir büyüme hızına ulaştırmıştır.
Kaspi Bank’ın büyüme hızı, 2012 ve
2013 yıllarında %40 olmuş, 2014 yılında
%17'ye düşmüş ve 2015 yılında %24.4’e
ulaşmıştır. Bu durum, Kaspi Bank’ın
bankacılık sektöründe toplam aktifler
içinde %6.2’lık bir paya sahip olmasına
olanak sağlamıştır. Bankanın mali bilançosuna göre, 2015 yılında banka portföyünün %79’undan fazlasını tüketici
kredileri oluşturmuştur.
Ayrıca tüketici kredilerindeki hızlı büyümenin Kazakistan bankacılık sisteminde bir kredi balonu oluşturmuş olma
ihtimaline karşı Kazakistan Merkez
Bankası’nın (NBK), sistemi bir finansal
balondan korumak için bu kredileri
birleştirmeye karar verdiği ifade edilmelidir. Dolayısıyla, 2014 yılı başında
NBK, tüketici kredilerinin artışını
sınırlandıran ihtiyati normları uygulamaya koymuştur. İlk ihtiyati norm, eğer
bireyin aylık kredi ödemeleri maaşının
%50'sinden fazla ise bireye kredi vermeyi yasaklamaktadır. İkinci norm ise
tüketici kredilerinin artış hızını doğrudan
sınırlandırmaktadır. Bu ikinci norma
göre, tüketici kredi portföyünün artış hızı
bir yıl içinde %30’u aşmamalıdır. Bu
normların tüketici kredilerinin artış hızı
üzerinde kesinlikle olumsuz bir etkisi
olmuştur. Tüketici kredilerindeki artış,
2013 yılında %47.87’den 2014 yılında
%17.27’ye düşmüştür.
Bununla birlikte, 2015 yılında tüketici
kredilerinde hızlı bir azalış gerçekleşmiştir. Bu süre içinde tüketici kredileri
sektörü sadece %1.37 oranında büyüyerek ciddi bir yük altına girmiştir. Ayrıca,
NBK aylık istatistik bültenine göre,
Kazakistan'da tüketici kredileri 2016
yılının ilk yarısında %6.23 oranında
azalmıştır. Bu azalışın yaygın olarak,
2014 yılı ortasında petrol fiyatlarında
yaşanan sert azalışın takip ettiği düşük
ekonomik büyümeden, devalüasyondan,
yüksek enflasyondan ve finansal piyasalardaki yüksek faiz oranlarından kaynaklandığı düşünülmektedir. Kazakistan ekonomisinde yaşanan makroekonomik
dalgalanmalar, tüketici kredileri sektörünü önemli ölçüde etkileyerek satın alma
gücünü ciddi şekilde azaltmıştır. Örneğin, düşük ekonomik büyüme, ülkede işsizlik oranını ve gelir düzeyini olumsuz
etkilemiştir. Satın alma gücünü azaltan ikinci faktör ise genellikle satın alma gücüne zarar veren ana faktör olarak kabul
edilen yüksek enflasyondur. Diğer faktör
ise Ağustos 2015 devalüasyonudur. Gıda
dışı tüketim ürünlerinin çoğunun ithal
edilmesinden dolayı, tenge devalüasyonu, tüketim ürünlerinin yurt içinde tüketilmesini pahalılaştırmıştır. Kredi faiz
oranlarındaki sürekli düşüşe rağmen
(2014 yılında %22.9, 2015 yılında %21.7
ve 2016 yılında %19.8), tüketici kredilerinin azaldığı belirtilmelidir.
Dolayısıyla, azalan tüketici kredileri,
tüketici kredileri sektörüne odaklanan
bankaları ciddi şekilde etkilemiştir.
NBK’ye göre, tüketici kredilerine odaklanan 6 ikinci kademe bankadan 5’inin
kârı, 2016 yılının ilk yarısında 2015
yılının aynı dönemine kıyasla azalmıştır.
Sadece Kaspi Bank’ın kârı %20'nin
üzerinde önemli bir artış hızı göstererek
artmıştır. Ancak, bankanın kârındaki bu
artış, kredi işlemlerinden ziyade döviz ve
ticaret işlemlerinden kaynaklanmıştır ki
bu durum, Kaspi Bank’ın da tüketici
kredilerinde sorunları olduğu anlamına
gelmektedir.
Satın alma gücünün azalan seviyesi,
tüketici kredilerinin kârlılığını etkilemekle kalmamış, aynı zamanda sorunlu
kredilerin seviyesini de önemli ölçüde
artırmıştır. Örneğin, sorunlu kredilerin
tüketici kredileri içindeki payı 2015 yılı
başında %14.5 iken hızla artarak Haziran
2016 sonunda %23.0’a ulaşmıştır.
Sonuç olarak, Kazakistan ekonomisinde
yaşanan makroekonomik dalgalanmalar
nedeniyle, tüketici kredileri sektörünün
bazı zorluklar ile karşı karşıya kaldığı
açıktır. Ancak, petrol fiyatlarının ülkedeki petrol üretiminin artmasını sağlayacak yeterlilikte yükselmesi ve Kaşagan
petrol sahasının tekrar hizmete sokulması halinde bu durum iyileştirilebilir.
Devlet bütçesi içinde petrol gelirlerinde
yaşanacak önemli bir artış, istihdam
oranını, hane halkı gelir düzeyini, tengenin değerini ve ülkenin finansal piyasasındaki faiz oranlarını olumlu yönde
etkileyebilecektir.
• Özbekistan Anayasasına göre, Senato Başkanı Nigmatilla Yuldashev, İslam Kerimov'un vefatından sonra ülkenin Cumhurbaşkanı Vekili olmuştur. 27 yıl ülkeyi yöneten Özbekistan
Cumhurbaşkanı İslam Kerimov, geçirdiği beyin kanamasının ardından
78 yaşında hayatını kaybetmiştir.
Avrasya ülkelerinin cumhurbaşkanları ve üst düzey yetkilileri, doğum
yeri olan Semerkant’ta toprağa verilen Özbekistan’ın ilk cumhurbaşkanı
Kerimov’un cenaze törenine katılmışlardır.
• Türkmenistan Devlet Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov, Berlin’e
yaptığı ziyarette Almanya Federal
Şansölyesi Angela Merkel ile bir görüşme yapmıştır. Görüşmede iki taraflı ortaklığın geliştirilmesi zorunluluğu vurgulanarak karşılıklı ilgi duyulan bölgesel ve uluslararası konulara ilişkin güncel sorunlar ele
alınmıştır. 2 gün süren ziyaretin
ardından iki ülke arasında 13’ün üzerinde mutabakat ve ikili anlaşma imzalanmıştır.
• Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı
Sergey Ryabkov, Tahran’a yaptığı
resmi ziyarette İran Dışişleri Bakan
Yardımcıları Abbas Araghchi ve
Mecid Takht-Ravanchi ile bir araya
gelmiştir. Toplantıda taraflar, Kapsamlı Ortak Eylem Planı’nın daha
verimli olmasına ve tam olarak uygulanmasına yönelik işbirliği, İran'ın
nükleer programıyla ilgili uluslararası anlaşma ve diğer bazı ikili konular üzerinde tartışmışlardır.
• Bakü’ye yaptığı resmi ziyarette
Gürcistan Başbakanı Giorgi Kvirikashvili ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, siyasi alanda ikili
ilişkilerin güçlendirilmesine ve gelecekte ekonomik ilişkilerin daha da
geliştirilmesine ilişkin yollar üzerinde tartışmışlardır.
• Hangzhou’da düzenlenen 11. G-20
Liderler Zirvesi’nde G-20 ülkelerinin
liderleri ve Çad, Mısır, Kazakistan,
Laos, Senegal, İspanya, Singapur ve
Tayland’dan davet edilen misafir liderler, yenilikçi, sağlıklı, tutarlı ve
kapsayıcı niteliklere sahip bir küresel
ekonomi inşa etmek üzere ileriye
dönük olarak yapılacaklar konusunda
görüş alışverişinde bulunmuşlardır.
• Kazakistan Milli Güvenlik Komitesi'
ne göre, Batı Kazakistan ve Aktöbe
bölgelerinde üç radikal grubun faaliyetleri, özel terörle mücadele operasyonu kapsamında bastırılmıştır. Batı
Kazakistan bölgesinde 10 ve Aktöbe
bölgesinde 11 kişinin tutuklandığı
açıklanmıştır. Aşırılık yanlısı grupların, kolluk kuvvetlerine yönelik
saldırılar ve kalabalık yerlerde terör
eylemleri planladıkları belirtilmiştir.
• Duşanbe’de ABD Büyükelçiliği,
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı
Karşı-Narkotik Programı çerçevesinde Tacikistan'ın Sınır Koruma Komitesi’ne 12 milyon dolar değerinde ekipman bağışlanacağını açıklamıştır. Bu bağışın iki temel bileşenden
oluştuğu, diğer bir ifadeyle, 9 milyon
dolar değerinde haberleşme teçhizatından (radyolar ve yazılım dahil) ve
3 milyon dolar değerinde Wranglers
ciplerden oluştuğu ifade edilmiştir.
Ekonomi, Finans ve Enerji
• Türkmen Petrol ve Doğal Gaz
Kompleksi, Türkmenistan’ın Lebap
bölgesindeki Ymamnazar gümrük
noktasında petrol ürünlerinin alımı,
depolanması ve sevkiyatı için inşa
edilen terminalin tamamlandığını
duyurmuştur. 540,000 ton kapasiteli
bu terminalin devreye sokulmasının,
diğer ülkelere ihraç edilen petrol
ürünlerinin miktarının arttırılmasına
imkan vereceği belirtilmiştir.
• Ukrayna Enerji Bakanı Ihor Nasalyk,
uranyum madenciliği üzerinde bir ortak girişim oluşturma konusunda Kazakistan'ın Enerji Bakanlığı ile bir
anlaşmaya varıldığını bildirmiştir.
Uranyumun her iki ülkede de çıkartılacağı kaydedilmiştir.
• Alman mühendislik şirketi Siemens,
Tacikistan'daki Rogun hidroelektrik
santrali için iki gaz izoleli yüksek gerilim şalt cihazı (GIS) tedarik etmeyi
planladıklarını açıklamıştır. Şirkete
göre, GIS, hidroelektrik istasyonunun elektrik üretimi ve iletim sistemlerini kısa devrelere ve aşırı yüklenmeye karşı koruyacaktır. Şirket, şalt
cihazının 2018 yılına kadar tam kurulu ve işletilmeye hazır olmasını
planlamaktadır.
• Rosneft’in CEO'su Igor Sechin’e göre, son on yıl içinde Rusya'nın Uzak
Doğusundaki projeler için şirketin
dış piyasalardan çektiği yabancı
yatırımların hacmi 22.98 milyar doları aşmıştır. Bunun yanısıra, uygulanan yaptırımlara rağmen, şirketin
2021 yılına kadar Rusya'nın Uzakdoğusu'nun kıta sahanlığındaki keşif
ve araştırmalara 1.9 milyar dolardan
fazla yatırım yapacağı belirtilmiştir.
• Özbekistan Hükümeti, Tacikistan
taşıtlarının giriş ve transit geçiş ücretinin artırılmasını öngören bir kararı
kabul etmiştir. Kararnameye göre,
Tacikistan'dan gelen kamyon ve otobüsler için ülke topraklarına giriş veya transit geçişte uygulanan ücret
118 dolardan 180 dolara çıkmıştır.
• Asya Kalkınma Bankası (ADB),
Kazakistan'ın ulaşım sisteminin modernizasyonu için ülkeye sağlanması
öngörülen 240.3 milyon dolarlık
kredinin onaylandığını açıklamıştır.
Bu miktarın, ülkenin batısındaki Aktöbe – Makat yolunun 299 km.’lik
bölümünün yeniden inşası için ve
Astana ve Aktöbe’yi büyük petrol ve
mineral zengini Atyrau'ya ve ülkenin
tek uluslararası ticari limanı Aktau’ya bağlayan ulaşım bağlantılarının iyileştirilmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.
Toplum ve Kültür
• Kırgızistan Cumhurbaşkanı Almazbek Atambayev, Bişkek’te bir intihar
bombacısının Çin Büyükelçiliği’ni
vurduktan sonra üç Kırgız görevliyi
yaralayıp intihar etmesinin ardından,
Kırgızistan Hükümeti’nin terörle
mücadele tedbirlerini hızlandırmasını
emretmiştir.
• Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbanguli Berdimuhamedov, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı altında ülkenin daimi temsilciliğinin açılması
ile ilgili bir kararname imzalamıştır.
Kararnameye göre, Avusturya'daki
Türkmenistan Büyükelçiliği, temsilciliğin tüm fonksiyonlarını üstlenmiştir.
• Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham
Aliyev, Alman göçmenlerin Güney
Kafkasya bölgesine yerleştirilmesinin 200. yıldönümü münasebetiyle
özel bir programın hazırlanması ve
uygulanması ile ilgili kararı imzalamıştır.
Politika, Dış İlişkiler ve Güvenlik
Hazırlayanlar Lidiya Parkhomchik, Hayal Ayca Simsek,
Daniyar Nurbayev.
Meiramgul Issayeva

PDF Document reader online

This website is focused on providing document in readable format, online without need to install any type of software on your computer. If you are using thin client, or are not allowed to install document reader of particular type, this application may come in hand for you. Simply upload your document, and Docureader.top will transform it into readable format in a few seconds. Why choose Docureader.top?

  1. Unlimited sharing - you can upload document of any size. If we are able to convert it into readable format, you have it here - saved for later or immediate reading
  2. Cross-platform - no compromised when reading your document. We support most of modern browers without the need of installing any of external plugins. If your device can oper a browser - then you can read any document on it
  3. Simple uploading - no need to register. Just enter your email, title of document and select the file, we do the rest. Once the document is ready for you, you will receive automatic email from us.

Previous 10

Next 10